دانلود ISO اوبونتو
راهنمای انتخاب و دانلود ISO مناسب Ubuntu از میان نسخه‌های Desktop، Server، LTS و flavorها با بررسی تفاوت‌های معماری و روش تأیید صحت.
برای نصب Ubuntu، ابتدا باید ISO مناسب را دانلود کنید. در این آموزش با انواع ISO، انتخاب نسخه و معماری و نحوهٔ تأیید صحت فایل آشنا می‌شوید.
انواع ISO اوبونتو
| نوع ISO | حجم تقریبی | کاربرد | مناسب برای |
|---|---|---|---|
| Desktop | ~۵ گیگابایت | نصب گرافیکی با Live USB | کاربر خانگی، لپ‌تاپ |
| Server | ~۲ گیگابایت | نصب متنی سرور | سرور، کلود، виртуال‌سازی |
| Minimal | ~۱۰۰ مگابایت | نصب حداقلی از شبکه | کاربر پیشرفته |
| Flavor | ۲ تا ۵ گیگابایت | نسخه‌های دسکتاپ متفاوت | سخت‌افزار خاص یا سلیقه |
Desktop برای کاربر تازه‌کار
برای اکثر کاربران، Ubuntu Desktop LTS بهترین انتخاب است. این ISO هم محیط Live برای امتحان دارد و هم نصب‌گر گرافیکی ساده‌ای ارائه می‌دهد.
انتخاب نسخه: LTS یا جدید؟
| نسخه | نوع | مناسب برای |
|---|---|---|
| 24.04 LTS | LTS | سرور، ایستگاه کاری پایدار |
| 22.04 LTS | LTS | سرورهای موجود |
| 24.10 | non-LTS | کاربری که ویژگی‌های جدید می‌خواهد |
قانون کلی
اگر مطمئن نیستید، آخرین LTS را دانلود کنید. LTS پایدارتر است و ۵ سال پشتیبانی دارد.
انتخاب معماری
| معماری | توضیح | کاربرد |
|---|---|---|
amd64 | ۶۴ بیتی x86 | اکثر PC و سرورهای مدرن |
arm64 | ۶۴ بیتی ARM | Raspberry Pi 4/5، سرورهای ARM، Mac M |
armhf | ۳۲ بیتی ARM | Raspberry Pi 2/3 |
# بررسی معماری سیستم فعلی
uname -m
# خروجی رایج: x86_64 → یعنی amd64 را دانلود کنیدآدرس رسمی دانلود
صفحهٔ رسمی دانلود Ubuntu:
https://ubuntu.com/downloadبرای نسخهٔ Desktop LTS:
https://releases.ubuntu.com/24.04/ubuntu-24.04.1-desktop-amd64.isoبرای نسخهٔ Server LTS:
https://releases.ubuntu.com/24.04/ubuntu-24.04.1-live-server-amd64.isoاستفاده از Mirror منطقه‌ای
برای سرعت بالاتر در ایران، می‌توانید از mirrorهای منطقه‌ای استفاده کنید:
mirror.wdc1.us.leaseweb.net(هلند/آمریکا)ftp.uni-kl.de(آلمان)mirror.yandex.ru(روسیه)
فهرست کامل mirrorها در https://launchpad.net/ubuntu/+archivemirrors قرار دارد.
دانلود با wget یا curl
# دانلود Desktop LTS با wget
wget https://releases.ubuntu.com/24.04/ubuntu-24.04.1-desktop-amd64.iso
# دانلود با curl و نمایش پیشرفت
curl -L -O https://releases.ubuntu.com/24.04/ubuntu-24.04.1-desktop-amd64.iso
# ادامهٔ دانلود نیمه‌کاره
wget -c https://releases.ubuntu.com/24.04/ubuntu-24.04.1-desktop-amd64.isoتأیید صحت فایل (Checksum)
پس از اتمام دانلود، حتماً صحت فایل را با SHA256 بررسی کنید:
# محاسبهٔ هش فایل دانلودی
sha256sum ubuntu-24.04.1-desktop-amd64.iso
# خروجی نمونه:
# 9e8d0f6e2d2c4b3a1e8f7d6c5b4a3928e1f0d2c3b4a5928e1f0d2c3b4a59281
# مقایسه با هش رسمی (در صفحهٔ دانلود یا فایل SHA256SUMS)
wget https://releases.ubuntu.com/24.04/SHA256SUMS
sha256sum -c SHA256SUMS 2>&1 | grep desktop
# ubuntu-24.04.1-desktop-amd64.iso: OKهرگز ISO را بدون بررسی استفاده نکنید
یک ISO خراب می‌تواند باعث نصب ناقص، از دست رفتن داده یا حتی اجرای کد مخرب شود. همیشه sha256sum -c را اجرا کنید.
دانلود flavorها
برای دانلود flavorها (Kubuntu، Xubuntu، Lubuntu و...) به آدرس زیر بروید:
https://cdimage.ubuntu.com/برای مثال، دانلود Xubuntu:
https://cdimage.ubuntu.com/xubuntu/releases/24.04/release/xubuntu-24.04.1-desktop-amd64.isoساخت فلش بوت‌پذیر
پس از دانلود ISO، باید آن را روی فلش USB بنویسید:
روی لینوکس با dd
# پیدا کردن فلش
lsblk
# فرض کنیم فلش /dev/sdb است
# نوشتن ISO روی فلش (تمام داده‌های فلش پاک می‌شوند)
sudo dd if=ubuntu-24.04.1-desktop-amd64.iso of=/dev/sdb bs=4M status=progress conv=fsyncروی لینوکس با Startup Disk Creator
Ubuntu ابزار گرافیکی Startup Disk Creator (usb-creator-gtk) را به‌صورت پیش‌فرض دارد:
usb-creator-gtkروی ویندوز با Rufus
۱. نرم‌افزار Rufus را از https://rufus.ie دانلود کنید.
۲. فلش USB را انتخاب کنید.
۳. فایل ISO را انتخاب کنید.
۴. روی Start کلیک کنید.
مراقب فلش اشتباه باشید
دستور dd تمام داده‌های روی فلش مقصد را پاک می‌کند. مطمئن شوید /dev/sdX درست را انتخاب کرده‌اید. با lsblk پیش از اجرا، فلش را شناسایی کنید.
خطاهای رایج
۱. دانلود ناقص
مشکل: حجم فایل دانلودی با حجم اعلام‌شده روی سایت تفاوت دارد.
راه‌حل:
# بررسی حجم فایل
ls -lh ubuntu-24.04.1-desktop-amd64.iso
# باید حدود 5.0G باشد
# ادامهٔ دانلود
wget -c https://releases.ubuntu.com/24.04/ubuntu-24.04.1-desktop-amd64.iso۲. عدم تطابق checksum
مشکل: sha256sum -c خطای FAILED می‌دهد.
راه‌حل: فایل ISO خراب است. آن را حذف و دوباره دانلود کنید. اگر مشکل پابرجا بود، از mirror دیگری استفاده کنید.
۳. سرعت پایین دانلود
مشکل: سرعت دانلود از mirror رسمی پایین است.
راه‌حل: از mirror منطقه‌ای استفاده کنید یا ابزار aria2c را امتحان کنید:
# نصب aria2
sudo apt install aria2
# دانلود با ۱۶ اتصال موازی
aria2c -x 16 -s 16 https://releases.ubuntu.com/24.04/ubuntu-24.04.1-desktop-amd64.iso۴. اشتباه در انتخاب معماری
مشکل: ISO روی سیستم بوت نمی‌شود.
راه‌حل: مطمئن شوید معماری ISO با پردازندهٔ سیستم همخوانی دارد. روی اکثر سیستم‌های مدرن PC، amd64 انتخاب درست است.
خلاصه و مرحلهٔ بعد
برای اکثر کاربران، دانلود Ubuntu 24.04 LTS Desktop نسخهٔ amd64 از mirror رسمی بهترین انتخاب است. پس از دانلود، حتماً با sha256sum -c صحت فایل را بررسی کنید و آن را با dd یا Rufus روی فلش بنویسید.
به‌عنوان گام بعدی:
- آموزش نصب گام‌به‌گام را دنبال کنید
- آموزش نصب کنار ویندوز (Dual Boot) را برای نصب در کنار ویندوز ببینید
این صفحه در تاریخ ۹ تیر ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است.